Zelfs met de Eredivisie in het achterhoofd -die internationaal niet te vergelijken is met een competitie uit Spanje, Engeland of Italie- is voor iemand uit Nederland het Costa Ricaanse voetbal echter vrij weinig. Het nationale team speelt tegen nietszeggende tegenstanders als Haiti, Suriname of El Salvador en de binnenlandse competitie speelt zich af op veredelde trapveldjes waar soms zelfs de electriciteit ontbreekt. Dit is echter niet alles: de competitie is ZO vreemd opgezet dat ik nu pas, na meer dan 3 jaar in Costa Rica, snap hoe het werkt.

Hoe werkt de voetbal competitie in Costa Rica

In Costa Rica speelt men 2 competities per jaar. Een “zomer” en een “winter” toernooi. Er zijn dus per jaar 2 kampioenen. Hoe deze twee onderling verdelen wie er aan de lokale versie van de Champions League meedoet is mij nog steeds onbekend. De toernooien zelf spelen zich af in 2 groepen (in tegenstelling tot Nederland waar de Eredivisie gewoon 1 groep is).

De 12 teams uit de Costa Ricaanse versie van de Eredivisie worden verdeeld over deze 2 groepen. Er ontstaan dus 2 groepen met ieder 6 teams. Deze teams spelen allemaal 1x tegen elkaar. De puntentelling werkt hetzelfde als overal ter wereld: 3 voor winst, 1 voor gelijkspel en 0 voor verlies. De punten tellen echter alleen in je eigen groep. Nadat alle teams tegen elkaar hebben gespeeld spelen de teams in hun eigen groep nog een keer tegen elkaar, wat het totaal aantal wedstrijden op 16 brengt (11+5).

De winnaars van de groep gaan direct door naar de halve finale van het toernooi. De nummers 2 en 3 van iedere groep spelen tegen elkaar voor een plek in de halve finale.

De halve finale en de finale zijn vervolgens wedstrijden die worden gespeeld over 2 wedstrijden. De winnaar van de finale (dus diegene met het beste doelsaldo over 2 wedstrijden) wordt vervolgens tot Kampioen van Costa Rica gekroond.

Ter verduidelijking hier een afbeelding waarin ik de namen van de Costa Ricaanse competitie heb vervangen door Nederlandse teams om het wat meer aansprekend te maken.

Onduidelijk?

Om het geheel nog wat onduidelijker te maken bestaat er tenslotte ook nog een “normale” ranglijst. Deze bevat het totaal aantal punten van de 2 toernooien. Het team dat hier als laatste eindigt mag een divisie lager gaan spelen. Vanwege de opzet van het kampioenschap is de nummer 1 van de ranglijst echter niet altijd de kampioen. Zo was vorig jaar de nummer 4 van de ranglijst de kampioen van het wintertoernooi.

Maar wat heeft dat dan met Costa Rica te maken? Allereerst is Ajax het enige Nederlandse team dat hier bekend is. Feijenoord? PSV? Daar heeft men zelden tot nooit van gehoord. Voor spelers gaat dezelfde vlieger op. Ajax heeft een aantal fantastische spelers voorgebracht die door iedereen herkend worden (Marco van Basten, Frank Rijkaard, e.a.). Natuurlijk heeft PSV dat ook maar hier denkt men automatisch dat bijvoorbeeld een Ruud van Nistelrooij bij Ajax vandaan komt. Kortom, het Nederlandse voetbal is naast het nationale elftal (hier naranja mecánica genoemd) simpelweg Ajax.

Het hoogtepunt is echter het amateur vrouwenelftal genaamd Ajax-Pavas. Pavas is een voorstad van San José waar ze blijkbaar zó onder de indruk zijn van Ajax dat ze besloten hebben een elftal van dezelfde naam te voorzien. De shirts lijken verdacht veel op de echte Ajax shirts en soms staat er zelfs iemand in het veld door voor het gemak maar een echt Ajax shirt heeft aangetrokken.

Het team van Ajax-Pavas verkeerd helaas wel ergens in de onderste regionen van het vrouwenvoetbal in Costa Rica en dat is op zich niet zo verwonderlijk als je kijkt naar de elftalfoto die ik bij dit artikel heb gevoegd. De meeste slanke dames zijn het niet…

Na een paar minuten Fox Soccer Channel bekeken te hebben besloot ik om het commentaar op te nemen. Zelf had ik tot die dag nog nooit een Amerikaan en een Australiër(?) commentaar horen geven op een Nederlandse wedstrijd en ik vond het erg vermakelijk. Het is inmiddels al wat dagen geleden maar ik wil niemand de 5 opgenomen minuten onthouden. Door hier te klikken kun je dan ook een MP3 bestand downloaden om zelf te genieten van het commentaar. De kwaliteit is helaas niet optimaal doordat ik hier niet de beschikking heb over apparatuur om goed van de TV op te nemen.

Zondagmiddag, half 3. Anderhalf uur voor de wedstrijd tussen Saprissa en de Brujas begint komt de regen met bakken uit te hemel. Van mijn mede stadionbezoekers hoor ik dat dit geen probleem is en dat we met een gerust hart kunnen vertrekken. Toch heb ik zo mijn twijfels, die later ongegrond blijken te zijn.

De rit naar het stadion

De rit naar het stadion verloopt rustig. Om de drukte om het stadion te ontwijken parkeren we onze 2 auto’s een kilometer bij het stadion vandaan bij vrienden voor de deur. Vrijwel direct worden we door dezelfde vrienden in een andere auto overgeladen en krijgen we een lift, met 7 personen in een normale auto, naar het stadion. Al snel blijkt dat het verder weg parkeren een goede keuze is geweest: er is geen (goed) georganiseerde parkeergelegenheid bij het stadion. Men parkeert overal en nergens, schots en scheef, en zonder rekening te houden met voetgangers of zelfs een noodzakelijke doorgang voor ambulances. Zoals gebruikelijk in Costa Rica staan de daklozen te drommen om voor wat munten op je auto te passen. Wij hebben ze niet nodig deze keer.

Controle!

Vooraf was ik gewaarschuwd dat de controle bij het stadion erg streng zou zijn. Munten zijn verboden (men kan er mee gooien) evenals videocamera’s, blikjes drinken en uiteraard allerlei vormen van (steek)wapens. De controle blijkt echter enorm mee te vallen. Ik mag mijn armen spreiden en een vriendelijke maar totaal ongeïnteresseerde stadionmedewerker ramt een metaaldetector langs mijn lijf. Ondanks wat gepiep hoef ik niets uit mijn zakken te halen en ik mag doorlopen. Wat een verschil met de controle’s die ik in Nederland door moest voor een stadion betreden kon worden! Overigens is in geen velden of wegen politie te bekennen. Blijkbaar is die niet nodig hier voor een voetbalwedstrijd als deze.

Klik op “continue reading” om de rest van het artikel te lezen.

Het stadion

Eenmaal binnen in het stadion vind ik het er nogal armoedig uitzien, ondanks dat dit stadion de trots van Costa Rica is (23.000 bezoekers gaan er in!). Alles is van beton en als men al geprobeerd heeft ergens wat te verven dan is die verf inmiddels half afgebladderd. De ‘skyboxen’ worden van het gewone publiek gescheiden door hekwerk dat je in Nederland alleen op bouwprojecten aantreft.

Eenmaal bij onze plek aangekomen blijkt dat deze van beton is. Geen plastic stoeltjes of ander comfort. Daarvoor hadden we meer moeten betalen. Overigens mag ik eigenlijk niet klagen realiseer ik me. De kaartjes hebben slechts 2000 colones gekost, nog geen 2,50 euro. Gelukkig is het niet al te druk en de betonnen plek blijkt uiteindelijk reuze mee te vallen.

Het veld ziet er super uit. Goed belicht en prachtig groen. Navraag leert echter dat het nepgras is en er dus altijd goed uitziet. Opvallend ook vind ik de dug-out: men zit hier op de goedkope soort tuinstoelen, blijkbaar ook zonder enig comfort.

De atmosfeer

De sfeer in het stadion is opvallend goed. Nergens zie ik gescheiden vakken voor uit- en thuissupporters en men zit gemoedelijk tussen elkaar. De enige uitzondering is het vak met de ‘ultras’ die ergens ver weg in een niet overdekt gedeelte neergezet worden. Zij maken dat goed met een hoop kabaal, onder andere veroorzaakt door een trommel en een trompet die meegenomen zijn. Ook in het stadion zie ik nergens politie of zelfs maar stewards. De enigen die rondlopen zijn de verkopers van allerlei soorten drank en voedsel (geen alcohol in het stadion!).

Tijdens de goals ervaar ik voor het eerst waarom sommigen het stadion ‘eng’ vinden. Doordat de hele mensenmassa gaat springen voel je het stadion letterlijk onder je bewegen. De enige manier om dat niet te voelen is door mee te gaan springen. Doe je dat niet dan voelt het net als de aardbevingen die je hier af en toe hebt.

Mooie vrouwen in de pauze

Iedere voetbalwedstrijd heeft 15 minuten pauze. Althans, dat dacht ik altijd. Als na 20 minuten de spelers nog niet op het veld staan begint iedereen ongeduldig te worden. Harde fluitconcerten dalen neer over het veld en de stadionspeaker begrijpt dat men informatie wil. Het blijkt dat de scheidsrechters nog niet klaar zijn voor de tweede helft. Waarom wordt nooit duidelijk.

Overigens blijkt de pauze geen suffe voorstelling van kleine kinderen die een bal hooghouden te zijn. Langs de zijlijn gooit men zakjes met pindas het publiek in maar dé plek waar alle ogen op gericht zijn is de middenstip. Costa Rica heeft een absolute machocultuur en dat is duidelijk zichtbaar in de pauze. Een zestal mooie rondborstige dames in zéér korte rokjes laat begeleid door reaggeaton muziek zien dat dansen iets is waar men hier mee geboren wordt. Deze ‘moraditas‘ (klik om wat voorbeelden te zien), ook wel “rumberitas” genoemd, worden uiteraard ook uitgebreid getoond op het scherm in het stadion en vrijwel niemand kan de ogen van ze af houden. Nu weet ik waarom men pas aan het begin van de 2e helft naar het toilet toe gaat…

Het einde van een geslaagde middag

Aan het einde van de middag heeft Saprissa de 3 punten binnen door een 3-2 overwinning. Langzaam begeeft iedereen zich naar buiten waar allerlei handelaren proberen te profiteren van de uitwaaierende voetbalsupporters. Op straat staan BBQ’s waar men vlees kan kopen, er worden paraplu’s verkocht en ook handtassen voor moeder de vrouw zijn te koop. Ik laat alles voor wat het is en keer huiswaarts. Een ervaring rijker :).

Ook in Costa Rica kijkt men fanatiek naar het EK in Oostenrijk en Zwitserland. De overwinning van Nederland op Italië is hier dan ook niet onopgemerkt voorbij gegaan. Vanochtend stonden de kranten vol van de spectaculaire overwinning van Oranje.

Kranten

Zo staat op de voorpagina van de “Al Día”, naast de melding dat de benzine vanaf vandaag 656 colones per liter kost (en da’s ongeveer 82 eurocent), een grote afbeelding van Ruud van Nistelrooij na zijn goal. Het sportkatern aan de binnenkant pakt nog veel grote uit met een 2(!) pagina’s grote foto van de goal van Sneijder en de bijgaande tekst ‘Fantástica noche de los tulipanes’. Een bladzijde verder staat vervolgens een foto van Van Bronckhorst naast een artikel dat zijn carrière bespreekt.

De grootste en meest populaire krant van Costa Rica is ‘La Nacion’. Op de voorpagina wordt er geen gewag gemaakt van de overwinning van Oranje maar op de achterzijde wordt dit ruimschoots goedgemaakt. Een grote foto van een ontgoochelde Buffon met als titel ‘Aplastan a Italia’ (verpletterd Italië) siert de gehele achterkant. Ook in de binnenzijde is een hele pagina ingeruimd voor de overwinning van het Nederlands elftal al is de tekst hier wel meer gericht op het verlies van Italië.

Een overwinning maakt bekend

Naast de kranten merk ik ook zelf dat de overwinning goed bekend is in Costa Rica. Zo heeft iedereen die weet dat ik uit Nederland kom mij vanavond of gisteren gefeliciteerd. Zelfs de ceremoniemeester voor ons huwelijk heeft na de wedstrijd gebeld om te feliciteren (en wat andere zaken te bespreken, maar dat terzijde).

Zelf heb ik de wedstrijd gisteren thuis op de bank bekeken. De aanwezig familieleden waren, net als ik, in het oranje gekleed. Daarnaast had Laura nog wat spullen liggen van de Koninginnedag in 2007 en die konden we goed gebruiken. De Nederlandse ‘kolonie’ in Costa Rica heeft met meer dan 120 personen de wedstrijd bekeken in het Jazz Café in Escazú. Helaas kon ik hier niet bij zijn doordat ik werk te doen had en omdat ik geen zin had uren in de file te staan. Misschien dat een van de volgende wedstrijden in het (compleet oranje) Jazz café gekeken kan worden…

Ik ga proberen bij de volgende wedstrijd het commentaar van de TV op te nemen om dit ook online te kunnen plaatsen. Het commentaar is fantastisch namelijk :).

Op naar de volgende wedstrijd!

Afbeeldingen

Grenada (met ruim 110.000 inwoners in 2005 heeft het kwalificatieduel met De Maagdeneilanden (108.000 inwoners in 2005, nummer 143 op de FIFA ranglijst) ruimschoots gewonnen en zich daarmee geplaatst voor het duel in en tegen Costa Rica. Grenada stond voor rust al met 5-0 voor en heeft na rust met dubbele cijfers het veld verlaten.

Het kwalificatiesysteem van de CONCACAF

De komende wedstrijd is een alles-of-niets wedstrijd die recht geeft op een plaats in de eerste groepfase van de kwalificatie voor het WK 2010. De kwalificatie gaat in Noord- en Midden Amerika op een hele andere manier dan in Europa waar de kwalificatie redelijk simpel verloopt: een X aantal poules en de winnaar krijgt een WK ticket.

In Noord- en Midden Amerika moeten de laagst geklasseerde teams, ik noem bijvoorbeeld St. Lucia, de Bahama’s, Haïti of Montserrat onderling 2 wedstrijden spelen om zich te kwalificeren voor de volgende fase van de kwalificatie. In de 2e fase van de kwalificatie treffen de winnaars van de 1e fase een van de hoger geklasseerde teams (bijvoorbeeld USA, Costa Rica, Canada of Mexico).

De winnaars van de 2e fase worden vervolgens verdeeld over 3 groepen van ieder 4 teams. In deze groepsfase spelen alle teams een uit- en thuiswedstrijd. De beste 2 teams uit de groepsfase gaan door naar de finale-groepsfase waar dus 6 teams strijden op een WK ticket. De beste 2 teams uit de finale groepsfase krijgen direct een WK ticket en het 3e team dient een wedstrijd te spelen tegen het 4e team uit de Zuid-Amerikaanse kwalificatiereeks.

Aankomende wedstrijden

De komende knallers van wedstrijden zijn de volgende:
USA – Barbados
Guatemala – St. Lucia
Trinidad & Tobago – Bermuda
Antigua & Barbuda – Cuba
Belize – Mexico
Jamaica – Bahama’s
Honduras – Puerto Rico
Grenadines – Canada
Grenada – Costa Rica
Suriname – Guyana
Panama – El Salvador
Haïti – Nederlandse Antillen

De uiteindelijke groepsindeling

Ik ben benieuwd welke winnaars uiteindelijk in welke groep terechtkomen! Wie weet zien jullie Costa Rica in 2010 weer op het WK terug! Hopelijk doen ze het daar beter dan de laatste editie…

Vanavond is de halve finale van de CONCACAF Champions Cup (die overigens volgend jaar wordt hernoemd naar de Champions League, naar het grote Europese voorbeeld). De CONCACAF is de UEFA van Noord en Midden Amerika en in eerste instantie zou je denken dat dit grandioze wedstrijden op gaat leveren. De halve finale van de Europese Champions Leuague levert immers ook altijd toppers op. Helaas is de werkelijkheid, nogmaals: in mijn ogen, anders. In minder dan een uur starten de lokale krakers tussen Saprissa vs Dynamo Houston en Pachuca CF vs DC United.

Wie heeft er ooit van die teams gehoord?

Enig onderzoek op internet naar Dynamo Houston, de tegenstander van de lokale topclub, levert verrassende resultaten op. Zo is deze club pas 2 jaar geleden opgericht, hebben ze absoluut geen aantrekkelijke spelers en huren ze een stadion met een capaciteit van een laag geplaatste eredivisie ploeg.

De tegenstander, Saprissa, heeft eveneens weinig aantrekkelijke spelers. Het stadion waar vanavond gespeeld gaat worden heeft een capaciteit van 24.000 personen. Dit stadion is het grootste stadion van Costa Rica en is vergelijkbaar met de stadions van FC Utrecht, Heerenveen of Vitesse.

Al met al weinig ingrediënten voor een spetterende avond. En toch gaan we met de hele familie voetbal kijken. Gewoon omdat het gezellig is!

Update: de finale gaat tussen Saprissa en Pachuca. De wedstrijd van Saprissa was best wel vermakelijk, maarja dat kan een wedstrijd tussen VVV Venlo en ADO Den Haag ook zijn….